ouricela

Salvador García-Bodaño

Aquel relevante e venerábel sabio que foi frei Martín Sarmiento, incansábel percorredor de camiños e de palabras, nunha minuciosa viaxe a Galicia cando xa mediaba o século XVIII, sentiu falar por vez primeira alá en terras do casal da súa estirpe paterna no Seixo (Cerdedo) da ouricela, unha especie de lique que medra e se estende sobre altos rochedos e penedías do interior ou dos elevados cantís e dos cons que lindan e afrontan o mar na zona do litoral.

Este antigo vocábulo xurdiu na lingua galega dende o latín auricilla (polas semellanzas botánicas destes liques cunhas diminutas orelliñas) e cóntase entre outras variantes etimolóxicas estendidas noutros idiomas polos países da latinidade (orseilleoricello e rocella, orchilla, orchiella, orsielle, oricela, urselle, urcela…). Apenas si ten aparecido nalgún glosario ou vocabulario máis alá da súa concisa equivalencia co termo castelán e agarda pola súa inclusión no dicionario da RAG.

É unha palabra que ficou gravada na miña memoria dende moi novo, diante dun solpor espectacular que foi acendendo toda a fachada do Obradoiro -como máis nunca volvín ollar- ata facer resplandecer as pedras cunha luminosidade entre dourada e gradualmente purpúrea que se iría lentamente apagando. Alguén que pasaba por alí, e que sen dúbida -penso hoxe- sabía dalgúns textos de Sarmiento, sorprendeume ao escoitarlle comentar con outras persoas que aquel fulgor era o brillar do Sol sobre a ouricela das pedras nas torres, que levaban anos e anos sen limpar de musgos e liques. Nun hendecasílabo dun soneto escrito vai alá moito tempo aludo á ouricela e ao solpor. Lembro aínda aquelas palabras e aquel roibén no aire.

 

Palabras traballadas

Todos os termos que traballamos, fóra das Palabras do día, ordenados alfabeticamente.

Ver

Palabras do día

Unha palabra cada día dos 365 do ano, ordenadas alfabeticamente ou por data.

Ir

Axúdasnos a mellorar? Pechar

A túa opinión impórtanos. Queremos saber como usas o Portal das Palabras, que che gusta máis e se botas algo en falta.

Enredarache moi pouco tempo!.

Cubre a enquisa aquí